Yazar: Ömer Baldık

Dergi: Aralık/2008

Sayı: 383

İYİ BİR PSİKOLOJİK danışman, her an bir görüşme yapmaya hazır olmalıdır elinden geldiğince. çünkü Rehberlik Servisi'nin odasını her an biri çalabilir ve o biri, iç dünyasında taşıdıklarını içtenlikle paylaşmak isteyebilir. Ve asgari talebi, aynı içtenliği sizden de görmektir. Psikoloji literatüründe iyi bir danışmanın özelliği, bu yüzden, Ã’ayna temsiliÓyle izah edilir. Tıpkı bir ayna gibi, danışmanın iç dünyası da olabildiğince pürüzlerden arınmış ve başka bir iç alemi kendi üzerinde herhangi bir çarpıklığa mahal vermeden gÅ¡sterebilme hususiyetini haiz olmalıdır. DŸşÅ¸nŸn bir kere: Eğer danışman, karşısında oturan kişi canını sıkan bir konuyu anlatmaya başlamışken kendi sıkıntılarıyla boğuşuyorsa ve ne bileyim ödemesi gereken faturaları düşünüyorsa, danışana ne kadar faydalı olabilir ki? İşte bu nedenle, danışmanlık yapan uzmanlarda aranan en önemli nitelik, iyi bir Ã’dinleyiciÓ olmalarıdır. İyi dinleyemeyen birinin iyi bir danışman olması da beklenemez bu yüzden. Az önce Rehberlik Odası'na giren bayanı içeri buyur ederken de, zihnimden bu dŸşÅ¸nceler bir şimşek hızıyla geÂ�ti. Ve kendimi yokladığımda bu aralar zihnimi fazlasıyla meşgul eden bir dŸşÅ¸nce olmadığını farkettiğimde, nasıl sÅ¡yleyeyim, mutlu oldum. Evet, karşımdaki bayanı rahat rahat dinleyebilirim şimdi. Ama asıl konuya geÂ�meden Å¡nce, karşımdaki kişide ilk dikkatimi Â�eken şeyin giyimi olduğunu belirtmeliyim. ' zerindeki deri ceketiyle oldukÂ�a şık giyimli bir bayan. Acaba nasıl bir Å¡ykŸsŸ var benimle paylaşmak istediği? Âdet olduğu Ÿzere, kendisine nasıl yardımcı olabileceğimi sorduğumda Å¡nce biraz durakladı ve sonra şunu sÅ¡yledi: Ã’Kızımda ruh'� bir problem olup olmadığını merak ediyorum '¦mer Bey!Ó Bu cŸmleyi ne zaman duysam, iÂ�imden bir ses hemen Ã’Eyvah!Ó der. 'šÅ¸nkŸ bu cŸmle sahibi, sorunun tamamen kendisi dışında birisine ait olduğunu dŸşÅ¸nŸyor. Başka bir ifadeyle, bahsedeceği sorunla ilgili kendisinde en ufak bir kusur bulmuyor. Mantıklı dŸşÅ¸necek olursak, şÅ¡yle bir durumla karşı karşıya olduğumu siz de takdir edersiniz: Kızında bir ruh'� problem olup olmadığı mevhum, yani henŸz belli değil. Ama karşımda oturan bayan daha en baştan sinyal veriyor. Zihnim bunu bir kenara not ettikten sonra gÅ¡rŸşme normal mecrasında devam etti: Ã’NiÂ�in bÅ¡yle dŸşÅ¸ndŸğŸnŸzŸ sorabilir miyim? Sizi bÅ¡yle dŸşÅ¸nmeye sevk eden nedir?Ó Ã’Nasıl sÅ¡yleyeyim '¦mer Bey, kızım benimle konuşmuyor. Ben onunla bŸtŸn dertlerimi, dŸşÅ¸ncelerimi paylaşmak istiyorum. Ama o bana yanaşmıyor. Gidip arkadaşlarıyla konuşuyor. Kendisiyle ilgili konuları onlarla paylaşıyor. Buna Â�ok ŸzŸlŸyorum. Ha bu arada sÅ¡ylemeyi unuttum. Altı ay Å¡nce boşandım ben.Ó Ã’Demek boşandınız...Ó BU SON cŸmle, Å¡ykŸnŸn belki de anahtar cŸmlesi olabilir. Bu Å¡yle bir cŸmle ki, Å¡ykŸdeki psikolojik dinamiklerin her birini yerli yerine oturtabilir. Nasıl mı? Kafamdaki muhtemel senaryo şÅ¡yle: Boşanmış eşlerin hepsinde gÅ¡rŸldŸğŸ Ÿzere, boşanma kişi Ÿzerinde ciddi bir yıpranma meydana getirir. Kadın da olsa erkek de olsa, hayatlarında bir anda bŸyŸk bir boşluk oluşur. Zaten başlı başına ciddi bir travma olan boşanma depreminin yaralarını sarmak iÂ�in eşler, meydana gelen boşluğu yeni ve sağlıklı ilişkiler kurarak kapatmak isterler. Bu gibi travma zamanlarında en Â�ok ihtiyaÂ� duyulan ise, anlayışlı bir Ã’dert ortağıÓndan başkası değildir. Muhtemelen karşımda oturan bayan da, bÅ¡ylesi bir dert ortağına ihtiyaÂ� duydu ve etrafında konuşabileceği başka kimse olmadığı iÂ�in bu rolŸ kızının oynamasını istedi. FAKAT gÅ¡zden kaÂ�ırdığı bir nokta var: Kızı, yavaş yavaş ergenliğe doğru adım atmakta. Ve bu yaşlarda, kız olsun erkek olsun genÂ�ler, aileleri ile kendi aralarında bir mesafe koyarlar. Onlar iÂ�in arkadaşları ve dahil oldukları gruplar, ailelerinden daha fazla Å¡nem kazanır. Ve bu normaldir. Kaldı ki kızının boşanmayla ilgili olarak annesini ne derece suÂ�lu gÅ¡rŸp gÅ¡rmediğini de bilmiyoruz. Eğer bÅ¡yle bir şey de varsa, o zaman anne ile kız arasındaki diyaloğu aksatacak ekstra nedenlere de sahibiz demektir. 'šizdiğim bu senaryonun en azından kaba hatlarıyla ne derece geÂ�erli olduğunu sınamak iÂ�in anneye şunu sordum: Ã’Peki kızınızın ders durumu nasıl? Ciddi bir dŸşÅ¸ş oldu mu?Ó Ã’Biraz oldu. Ama Â�ok fazla olmadı. Zaten kendimi bildim bileli kızım iyi bir Å¡ğrenci olmuştur.Ó Cevabın Â�izdiğim senaryoya ilişkin beni iyice yŸreklendirmesinin de etkisiyle, anneye şunları sÅ¡ylemekten alamadım kendimi: Ã’Bakın hanımefendi, gÅ¡rebildiğim kadarıyla kızınızda herhangi bir ruh'� sıkıntı veya problem yok. Ama galiba sizin iyi bir dert ortağına ihtiyacınız var. 'š' NK'  boşanmanın ertesinde yaşadığınız travmatik durumu henŸz tam olarak atlatamamış gÅ¡rŸnŸyorsunuz. Ve ihtiyaÂ� duyduğunuz dert ortağı, yaşadığı dÅ¡nem itibarıyla kızınız olamaz. Onun şu anda kendi kişiliğini ayağa dikmek gibi Â�ok bŸyŸk bir sorunu var zaten. Belki siz onun bu sorununa, onun kararlarına saygı gÅ¡stererek, onu dinleyerek yardımcı olursanız, o da sizinle iyi bir iletişim kurmaya zaman iÂ�inde gÅ¡nŸllŸ olabilir. Ama Å¡nce sizin adım atmanız lazım.Ó Meseleye bu tarafından bakmayan anne iÂ�in bu sÅ¡zler elbette acıtıydı. Ama aynı zamanda isabetli de olmalıydı ki, annenin gÅ¡zlerinden bir anda yaşlar boşanmaya başladı. Belki de epey bir sŸredir arayıp da bulamadığı dert ortağı ben olmuştum. Annenin gÅ¡zleri ağlıyordu ama galiba kalbi iyileşme emareleri gÅ¡stermeye daha şimdiden başlamıştı. n