30 Yazı Prof. Dr. Fatih Satıl

Yazar Profili »

Bir Avuç Çitlemelik Mutluluk “Ay Çekirdeği”

Mayıs 2017, 485 5 Görüntülenme Eklenme Tarih: 15 Mayıs 2019 19:46 Prof. Dr. Fatih Satıl

 

Ay çekirdeği, yüksek protein içeriği ile şaşırtıcı derecede besleyici bir atıştırmalık olarak dikkatimizi çekmektedir.

Hazır paketteki çekirdeklerde karbonhidrat oranı 2,2 gr, protein oranı 4 gr, yağ oranı ise 10,5 gramdır. Taze çekirdek içinde ise karbonhidrat oranı 12.33 gr, protein oranı 22.47 gr, yağ oranı ise 49 gramdır.

Ay çekirdekleri vitamin ve mineraller açısından da oldukça zengindir; B1, B5, E ve folik asitle birlikte içeriğinde bakır, magnezyum, selenyum ve fosfor da bulunmaktadır. Ay çekirdeği, özellikle içeriğindeki E vitaminiyle güçlü bir antioksidandır. Günlük tüketim için tavsiye edilen bir avuç ay çekirdeği günlük E vitamini alımının yüzde doksanını karşılamaktadır.

Ayrıca ay çekirdeklerinde, iyi kolesterolü artırabilen ve kardiyovasküler sistemini koruyan kalp dostu yağların yanında lignan, arginin ve fenolik asitler de bulunur.

 

Panik bozukluk ve depresyona karşı yardımcı

 

Yapılan araştırmalar; ay çekirdeği ve kabak çekirdeği gibi yağlı tohumların stres, anksiyete, depresyon ve unutkanlığa karşı yardımcı besin olduğunu ortaya koymuştur. Uzm. Dr. Baha Murat Aydoğ’a göre, ay çekirdeğinde bulunan triptofan; stres, anksiyete ve depresyonun azaltılmasına, kolin ise özellikle hafızanın iyileştirilmesine destek olabilir.

Ayrıca ABD’de Doğal Magnezyum Derneği, stresi azaltmak için içinde bol miktarda magnezyum olan gıdaların tüketilmesi gerektiğini bildirmektedir. Magnezyumun en iyi kaynakları da kuru baklagiller, yağlı tohumlar ve tam tahıl taneleridir.

Stresli olduğunuz zamanlarda beynimiz daha fazla kalori ister. Bu da kortizol hormonu üretiminin artmasına ve dolayısıyla göbek bölgesinin yağlanmasına neden olur. Buna karşı stresle savaşan gıdalar tüketilmelidir. İşte magnezyum içeren çekirdek aynı zamanda metabolizmayı yavaşlatan stres hormonu olarak isimlendirdiğimiz kortizolun salgılanmasını da etkileyerek stresi azaltabilmektedir.

 

Azı karar çoğu zarar

 

Her şeyde olduğu gibi çekirdeğin de azı karar çoğu zarardır. Çekirdeğin içerisindeki yağ oranı oldukça yüksektir, bu nedenle düzenli ve aşırı miktarda çekirdek çitleyenlerin (ergenlerde daha fazla) yüzlerinde sivilce oluşumuna neden olabilir. Ayrıca içeriğindeki yağ oranı sebebiyle fazla çekirdek çitlemek, karaciğere de zarar verebilir.

Bir avuç ay çekirdeğinde (20 gr) 75 kalori vardır. Hazır paket çekirdeklerde ise bu oran 118 kalori civarındadır. Bu nedenle aşırı derecede tüketilmesi kilo problemine neden olabilir.

Tuz oranı biraz fazla olmasından dolayı tansiyonu olan kişilerin ay çekirdeğini dikkatli tüketmeleri gerekir. Ayrıca çekirdeğin fazla çitlenmesi, ağız içinde yara oluşumlarına da sebep olabilir.

Çekirdek uzun süre çitlenirse ve bu çekirdek çitleme merasimi her gün yapılıyorsa ön dişlerin minesinde aşınmalara da neden olabileceği unutulmamalıdır.

Tüm bu nedenlerden dolayı, tuzsuz ve çiğ olarak tüketilmesi daha faydalı olacaktır. Yenme miktarına dikkat edilirse kilo problemi de olmaz.

 

Ay çekirdeğindeki muntazam dizilim

 

Yukarıda pek çok faydalarına değindiğimiz ay çekirdeğinin biz insanlara sunuluş şekli de oldukça ibret vericidir. Hassas bir ölçü içerisinde muntazam bir çiçek düzeni halinde bizlere sunulan ay çekirdekleri, saat yönünde ve saat yönünün aksi istikamette çok sayıda spiral oluşturacak şekilde dizilmişlerdir. Ay çiçeğindeki bu spiraller sayıldığında, saat yönünde olanların 55, saatin ters yönünde olanların ise 89 tane olduğu görülür. Bu sayılar ayçiçeklerinin çeşitlerine göre değişmektedir. Âlemler Rabbi, “Allah, her şey için bir ölçü kılmıştır.” (Talak Suresi, 3) “...O’nun katında her şey bir miktar (ölçü) iledir” (Ra’d Suresi, 8) gibi ayetleri ile her şeyi bir ölçüyle yarattığını bildirmektedir. O halde bizler de, bu sanat harikası çekirdekleri çitlerken aşırıya kaçmamalı, Allah’ın bir kudret mucizesi ve rahmet hediyesi olduğunu düşünüp şükretmeliyiz.

 

Kaynaklar:

Tosun A, Özkal N. Helianthus Türlerinin Kimyasal İçeriği ve Biyolojik Etkileri. Ankara Ecz. Fak. Derg. 29 (2) 49-74, 2000.

 

 


Mayıs 2017, 485 Sayısı Tüm Yazıları


YAZARIN DİĞER YAZILARI

Annemizden Aldığımız Hediye / Enerji Kaynağımız Mitokondri

Bu yazımda şefkat kahramanları olan annelerimizle aramızdaki özel biyolojik bağa dikkat çekmek istiyorum.

Devamı »

Baharın Müjdecisi Melek Gibi Badem Ağaçları

Yağmurların ardından, hava sıcaklığının artması ve güneşin sıcak yüzünü göstermesi ile birlikte baharın ilk müjdecileri olan Badem ağaçları çiçeklerini açmaya başladılar.

Devamı »

Orta Asyalı Bitkiye İade-i İtibar: Kenevir

Kenevir, 18. yüzyılda Amerika’da zorunlu olarak yetiştirilmeye başlanmıştır. Hatta o dönemde kenevir üretmeyen çiftçi hapse bile atılıyordu. Ne gariptir ki bugün bu bitkiyi üreten hapse atılıyor!.. Son günlerde Kenevir bitkisinin yeniden gündeme gelmesi ile birlikte bitkiye olan bakış açımız da bir anda değişiverdi ve bitki eski itibarına kavuştu.

Devamı »

Bitkilerde Gece Hayatı!

Bitkiler genelde gündüz saatlerinde çiçek açmalarına rağmen ezan çiçeği (Oenothera biennis), akşam sefası (Mirabilis jalaba) ve mehtap sefası (Ipomea alba) gibi bitkilerin gün batımı ile birlikte çiçek açmaları oldukça ilginçtir.

Devamı »